Een bijzondere taal

La Gomera, plattegrond

La Gomera, plattegrond

“Silbo Gomero”, gefloten taal van La Gomera

Op La Gomera gebruikt de bevolking om te communiceren in het moeilijk begaanbare landschap al eeuwenlang een gefloten taal de ‘Silbo Gomero’.  ‘Silbo’ komt van het werkwoord ‘silbar’, het Spaanse woord voor fluiten.

Oorsprong:

Men weet niet zeker of de taal in La Gomera zelf is ontstaan of die meegebracht is door bewoners van de Atlas gebergte die naar het eiland emigreerden. Een ding is wel zeker, het is ontstaan zodat mensen die in bergachtige gebieden wonen beter met elkaar konden communiceren. Tegenwoordig heeft men mobiele telefoons en andere hulpmiddelen, maar in die tijd was het sneller om iets van de ene bergtop naar de volgende te fluiten, dan afdalen en weer klimmen om zaken te bespreken. Al fluitend kan gemakkelijk een afstand van drie kilometer overbrugd worden, iets dat met gesproken taal onmogelijk lukt.

 Praktische taal

De taal is heel praktisch van aard. De “silbo gomero” wordt voor talloze doelen gebruikt: om vragen te stellen, om mensen uit te nodigen voor een feest, bv. een doop, en om allerlei nieuws te vertellen. Voor herders is het vooral heel nuttig: zo kan men elkaar dingen vragen als: “kom snel!, “heb je mijn verloren schaap gezien?”; “open het hek” ; “help!”

Andere fluittalen

Silbo Gomero is niet de enige fluittaal die er bestaat. Zo fluit de Turkse bevolking van Kusköy, een plaatsje vlakbij de Zwarte Zee in de Görele-vallei, een op het Turks gebaseerde taal.
In Aas, een klein dorpje midden in de Franse Pyreneeën, stierf de fluittaal, gebaseerd op een lokaal dialect in de jaren vijftig nog net niet uit. Bewoners van het geïsoleerde plaatsje Antias op het Griekse eiland Evia, communiceren eveneens in bepaalde situaties fluitend.
De bevolking diep in het Atlasgebergte in Marokko zou hun fluittaal ruim 2.500 jaar geleden naar La Gomera hebben gebracht.

Hoe werkt Silbo Gomero

de taal is gebaseerd op het Spaans en bevat ongeveer vierduizend woorden. Ondanks dat Silbo Gomero is gebaseerd op het Spaans, is de gefloten taal veel beperkter en kent slechts twee klinkers en vier medeklinkers. Volgens psycholoog Manuel Carreiras zou dit gemakkelijk tot misverstanden kunnen leiden, ware het niet dat een gedeelde culturele context de interpretatie van de semantische inhoud vereenvoudigt.
Zo zal een herder echt wel weten dat met een gefloten woord dat klinkt als ‘schip’ toch ‘schaap’ wordt bedoeld. In de praktijk op La Gomera betekent die vereenvoudiging van het Spaans in gefloten vorm geen enkel probleem.
‘Silbadores’ zetten de klinkers en medeklinkers van de Spaanse woorden om in fluittonen die variëren in toonhoogte (letters worden hoog of laag gefloten) en in karakter: continu of onderbroken en een stijgende of dalende melodie.
La Gomera

De “silbo gomero” niet laten verdwijnen

Eilandbewoner Juan Cabello verdient deels zijn brood met Silbo Gomero. Hij fluit dagelijks enkele zinnen of grappen in een restaurant op het eiland waar veel dagtoeristen van Tenerife komen om te lunchen.
Hij leerde, zoals zoveel mensen op La Gomera, Silbo Gomero van zijn vader en grootvader en gebruikt het bijvoorbeeld om zijn vrouw te roepen, zijn komst bij iemand van tevoren aan te kondigen of een vriend te vinden die hij in een menigte is kwijtgeraakt.
Met de ringvinger onder de tong en de andere hand als een soort megafoon naast de mond produceert hij felle fluittonen. De laatste decennia daalde het aantal Silbadores sterk, onderhevig aan een verminderde belangstelling van de jongere bevolking zich de taal eigen te maken of aan uitvindingen als de (mobiele) telefonie.

Verplicht vak

Omstreeks 1940 dreigde deze bijzondere fluittaal uit te sterven tot de lokale overheid besloot in te grijpen. Sinds 1999 is Silbo Gomero een verplicht vak op de lagere en middelbare scholen van La Gomera. Zo’n drieduizend scholieren bestuderen een half uur per week de unieke taal.
Hieronder kun je naar een documentaire over de “silbo gomero” kijken, met prachtige beelden van het eiland en veel interesante informatie. Ik heb filmpje in het Spaans en in het Engels bijgevoegd. Echter, om je Spaans te oefenen kun je maar beter het eerste filmpje gebruiken (in het Spaans dus 😉 )

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s